Sunday, May 26, 2013

Шарталт

Хагас сайнд ажлаар баруун хараа яваад ирлээ. Агаарт гараад ямар сайхан байваа.
Очсон газрын хумуус нь их сайхан найрсаг угтаж, захирал нь эхнэр хуухдийн хамт ирцэн хамтдаа орой нь шорлогдов. Эхнэр нь шорлогоо янзын сайхан амтлаад идээл баймаар байсан. Даанч би чинь турах дэглэмтэй байсан болохлээр амсах тодий л. Нээрээ тураад 3 кг хаяачихсаан  цаадах чинь. Хоолоо хасаад л ОК болж байгаа шд.
За тэгээд ногоо эхнэр нь вино, нохор нь болор архи авцан эр эмээрээ уух уухаа ууж гарлаа. Яриал уугаад бсан 2 шил вино, дахин нэгийг задлахад би нь болохоо болиод болжмордож гарсан / энэ бол огиулахыг хэлж бгаам соорий/. Ухэх гэж бгаа юм унтаад маргааш нь жинхэнэ зовлон ЭЭЖЭЭ юун 100 зараа энэ тэр. Юм идэж уухаар л болжмордоод. Ядаж машинаар явахлээр буур хэцуу. Дахиж хэзээ ч уухгуй гэж амалсаар очигдорийг авлаа хэхэхэ. Уухгуй гээл амалдийн тэгээл сэтгэл хооруул амлалт будаа. Гэхдээ л бие дийлэхгуй болох тусам уух хусэл алга болдын бна.
Очсон газрын захирал нь эхнэр нь их дажгуй яг оорсдоо ходолморлож яваа хумуус болохоор их зов бодолтой иймээ тиймээ ихрхуу зан бхгуй юм билээ. Хунийг монго эвддэг ч оороо ходолморлож бж холсоо гаргаж бж олж бгаа болохоор нээх эвдэрдэггуй санагдлаа.
Ямар ч бсан оноодор идэж бна хоол ч ямар сайхан амттай юм хэхэхэ.

Monday, May 20, 2013

Итгэмээргуй л бна

Суулийн 10аад хоног сэтгэлдээ шаналсаар нэг л одор нь хайрт эмээгээ бурханы оронлуу явуулчихлаа. 69хон насалаад эмээ минь бурхан болох байсан юм гэжуу. Эмээгээ бид БУУРАЙ гэж авгайлдаг байсан юм. Ноднин жилийн 7 сард буурайгийн минь ээж 89 насандаа бас л явчихсан. Надад энэ 2 эмээ минь л байдаг бсан ч ингээд дараалаад алдчихна гэж хэзээ ч бодож явсангуй. Хогшин ээжийгээ сайхан насаллаа, буянтай насалаад насаа бидэнд огоод буцлаа гэж бсан бол охиноо ингээд араасаа дагуулаад явчихаар буурайдаа даанч их харамсаад хорогдоод байх юмаа.
Буурайгийнхаа диваажинд очих замд нь саад болохгуй гэсэндээ нулимсаа дотогшоо залгиж байна. Нулимс гарахдаа шорвог байдаг бол залгихад буур ч гашуун бдаг юм байна.
Бид ингэж дотныхоо хунийг алдаж узээгуй зовлон узээгуй явлаа. Би чинь буурайгийнхаа хамгийн том охины том охин нь анхны зээ нь. Хамгийн хайртай, осгож хайрлаж явсан зээ нь. Бид 2т сайхан дурсамж ихээ улдсэн боловч 2лахнаа авахуулсан зураг ганц ч байдаггуйг мэдээд ямар их харамсаж байна гээч. Буурайгаа нэг л одор яваад огохийг мэдэж бсан боловч ийм хурдан, ийм эрт гэж санасангуй бага халамжилж байжээ. 7 хоног бур очиж хонодог бсан маань хуний хун болсноор багасан багассаар хаа нэг хонодог очидог болсон. Буурай би оноодор хононо гэхэд минь ямар их баярладаг байсан гээч. Илуу хэд хонох минь яав даа.
Буурайгаа овдоод суулдээ сэхээнд орох уед яадаг ч бсан босоод ирнэ гэж итгэлээ алдаагуй ч эцсийн мочид найдваргуй ээ цаашина буур ч хэцуу амьсгаатай байлгах арга руу орно гэж эмчийг хэлэхэд дахин буурайгаа овдгож зовоолгуй тайван бурхан луу явуулая даа гэж бид эрс шийдэцгээсэн. Би гэртээ л харимаар байна, намайг аваад гараач дээ гэж ээж эгчээс гуйж бхад нь эртхэн тэр аймаар овдолтийг мэдруулэлгуй аваад гардаг байж гэж гээд л ЭЭЖЭЭ маргааш таныгаа гэрлуу нь аваад гарахаар болсон гэхэд Угуй ээ одоо аваад гар, одоо гэж бичиж байсан /буурайгийн минь хоолойд гуурс байсан учир ярихгуй цаасан дээр бичиж байсан юм/. Тэгээд л харина гэж 11 цагийн уед мэдээд л 1 цаг 15 минут орчимд бурхан болсон доо.
Хумууст анхаарулахад хавдар тусаад хагалгаа, туяа эмчилгээ хийлгэх бол Бээжинлуу ч болтугай яваарай гэх гэсэн юм. Буурайгийн минь улаан хоолойдох хавдарыг шарахдаа уушигийг нь бас давхар шарснаас болоод хавдар нь эдгэсэн боловч уушигийг нь тулээд хайрснаас болоод бас эмнэлэгийн хатгаа аваад л болохоо болисон. Бид хичнээн солонгосыг зорьж шарлагийн ул морийг эмчлуулэе гэсэн боловч Маш их шарсан байна аргагуй гээд буцаачихсан.
Гэхдээ бидний сусэг итгэл унэмшлээр алтан хайрцгийг нь нээхэд 1 жилийн омно сунс нь хальчихсан харин ч нэг жил илуу насалсан бна гэж гарсан нь бидний санааг бага ч болтугай тайвшруулж байна даа. Буурайгаа би надад эргээд ирээрэй гэж байнга гуйж бна даа. Энэ насанд нь санасандаа хуртэл асарч халамжилж чадаагуй ч ирэх насанд нь урээ болгож хайрлаж  халамжилж яв юу л гэж гуйж бна.
Ум сайн амгалан байх болтугай. Тандаа би маш их хайртай.

Friday, May 3, 2013

ÁËÀ ÁËÀ ÁËÀ......

        Çóí íýýðýý þó þóã¿é áîëäîã ãýí¿¿. Õàâàð íàìðèéí õóâöàñàíä îðóóëñàíã¿é øóóä ë çóí. Ñàéõàí áíºº äóëààõàí áõ. Ãýõäýý õàæóó õàâèðãà, ãóÿ õàñààð õàëóó ä¿¿ãýýä áñàí íºãºº ñàéõàí õàðâèí ººõ ÷èíü. ßàíàà õ¿íèé õ¿¿õä¿¿èéã õàðñàí ÷èíü ¿íýí òàñàðõàé òóðàíõàé, àëõàà ãèøãýý íü ãóíõàëçààä ë... Ãýòýë áè ÿàæ áíà, òóôëèéí ºñãèé íàìàéãàà äààõã¿é ÿàæãàíàäàã áíà øä :(. 

Tuesday, April 23, 2013

Шашин & Итгэл

Надад шутдэг шашин гэж бдаггуй ээ. Аль ч шашинг хулээн зовшоордог. Харин зарим тэнэгууд узэл бодлоо тулгахад уур мааш их хурдэг.
Гол нь би юунд итгэдэг гэвэл zugeer l ur dun uzuulj bgaa hend ch itgene. Bi Zun bilegt itgedeg.
Orosiin Zun bilgiin tulaaniig algasahgui uzdeg, ter heden galzuu shulmuudad neg uzuulej amidrliin egzeg, bi haa hurtel yavj, haana uuriiguu aldahaa medeh yumsan. Nadad yamar negen dald nuuts bgaa esehee medej ar nuruuniihaa usiig arzaital bostol n heluuleh yumsan.
Buu murguliig bolon helmegduuleltees umnu bsan mundag lam nariig ustagchihsand ih haramsdgiin.
Minii amidral dah shashin, Zun bulgiin bagahan tuuhees:
1. Aav eej maani burhan bagsh Buddag susgelej yavdag humuus. Ter damaa aav bol buur unench. Genegui yavj bgaad ih surguulid orohdoo barag buddin shahsinii surguulid yavaad orchihson. Aav buur chi gelenmaa bolchih yum bish biz dee gej bas joohon aisan gejugai. Arai l hiimoriin San tavij surahaa shahaad sahilaguutsan uchraas uur tiishee shiljsen. Tendees garahdaa buddad neeh itgel turuhuu bolison. Harin mash tom gun uhaanaas humsiin chineeheng sursandaa olzuurhdag l yum odoo. Busad shashin bol ingej gun gunzgii, tailagdashguigeer hunii amidral, orchlon horvoog taniulaagui bdiin bn lee.
2. Heseg amidarch bgaad Hristiin shashinii Bibliig unshvoo. Uuchilaarai bi Yu ch oilgoogui. Hed heden udaa ehleed neg l bolj uguhgui. Itgegchidtei niilj tsuglaand n ochood daraa n bagshtai n yariltsaj uzsen ch uzel bodol maani neg l zuruud bna lee sonin. Hamag gol n manai itgegchid busad shashinaa mash ih uguisgedeg n taalagdaagui. Tegehleer chin bid bas tedniig huleen zuvshuuruhgui hetsuudeltei bolchij bgaam. Ingeed Hristiin Hun bi lav bish yum bn gej dugnesen.
3. Muslim shutlegtei huntei hanilan suuj havirga huvaaj muljij suuna gej zuudelsengui yavlaa daa. Gehdee tiim ch het muihar bish l dee. Het nuhud chin ter Arabuud. Ted harin Muhammed zunchiinhuu helsen zahisang yag ter heveer n odoog hurtel gajihgui muiharlan shutej yavaa nuhuduud. Tednii hamag chuhal uzel barimtlal n Allah burhantai uulzahdaa nugel, asuulgagui, hen negeng gomdoogoogui bh yostoi gedeg yum bilee.  yaduu, yadarch bgaa negniihee zovlong medehiin tuld Ramadan sar buyu 1 sar matsag baridag. Ene uyedee yaduusiig hoolloj, heregtei zuilseer n tusaldag. Kurban gej bas mal gargaj tuuniihee mahiig yaduust taraadag bayar bas bn. Ene bugdiig jil bur hiideg gejugaa bi. Nadad neg sonin sanagddag yum n yag bayan Arabuud humuulegiin ajil hiidegguig gaihaad bdiin. Nuguu sheihuud n yadarsan uls orond tusallaa gej duuldahgui l yum. Esvel bi duulj bgaaguin bolov uu.
4. Suuliin uyed buu murgultun bolov shd. Chaddag neg n uneheer mundag shuu. Toochood l. . . Daanch manai ulaachid itgel olchood daraa n haashaa zailhav gesn shig hulihdaad eheldeg n tiimhen. Ongod tengeree deedleed bj bhad ulaachid tenegteheer hendee itgej, yaj ongodtoigoo haritsaj, uulzah argaa olohoo bolichih yumaa. Hatuudaa hatuu, zuulun zuulun hairlaj, harj, hamgaalj yavdag tengeruuddee dotoroo zalbirch yavahaas l bolj bna. Busdaas iluug harj, iluu setgehuitei neg n l uur yurtuntsuus bidniig harj, Biden deer irj chigluuldeg bh gej boddiin shd.
5. Today harin burhanii nomtoi ch uurtuu uvidastai huntei taarlaadaa. Joohon bhad l emee, egch nar l ochdog bsn Hun deer uzuulev. Toochood helehgui ch asuudaltai bgaa gazriig maani medreed tend bodit medremj turuulej chadsan shuu.
Bi yanzan buriin Hun deer ih l ochij blaa. Hudlaa neg n ch ih l bh. Baitsaanii salat, niislel salat, mantuutai honinii haa guya, zairmag avaad ireerei zasliig chin hiine gej bsn avgaitai ch taarj l blaa. Haniig mini Muslim gej sonsonguutaa puuuu paaaa gej bsn humuus ch blaa. Zahiin hyatad uvgun ch blaa, neeree ter l Hun unen helj bj dee geed ul toomsorloson zuntei humuus ch bsn bn. Gehdee l hunii itgel bishrel jijighen zuil deer bii bolood ergeed jijig tom yuhan deer ch ugui bolchih yu ch yum be dee. Bi shashing Hun uurtuu itgeh itgeliig bii bolgodog, huniig Hun bolgodog hushuureg, dem, tulhees l gej boddog. Esvel neeree bid buhen hari garigiinhanii turshiltiin buteel buguud ted bidnii haana ch hezee ch olj haraagui, harah ch ugui deer bdag BURHAN bh ldaa.

Saturday, April 20, 2013

Ан сан Сучи-Хатагтай

Яг одоо ТВ5 суваг дээр энэхуу киног узэж бна. Цэргийн дэглэм, улсын толгойд буруу хун, буруу хумуус, буруу нам байсны хор уршиг. Би ийм бодит туух угуйлсэн, эрэн сурвалжилах кино болон нэвтруулэгт Маш их дуртай. Мордон байцаагч, тагнуулч болох чин хусэлтэй бсантай маань ч холбоотой бха.

Энэ эмэгтэйн талаар мэр сэр мэдээгээр л узэж бсан болохоос яг юуны толоо яаж тэмцэж явсан хэн бэ гэдгийг мэддэггуй бсан юм. Харин энэ киног узсэнээр бас нэг мундаг эмэгэйн талаар ойлголт, мэдээлэлтэй болсондоо сайхан бна шуу. Одоо Нобелийн Энх тайвны салбар дахь шагналыг тууний хуу омноос нь авч уг хэлж бх уед радиог нь тасалсан боловч зайгаар ажилладаг радиогоор хорионд бгаа Сучи сонсож бна. Ямар гое сэтгэлт ходолгосон юм бэ.  Хийлийн найрал ая дарахад Сучи гэртээ тэрхуу аяыг нь дагаж тоголдор хуураар баярын нулимстай тоглож бна. Би бичингээ огшидог бна шд.

Хунд гэр бул, аав ээж, хань нохор хуухдээс нь ч илуу их хайрлан зутгэх зуйл ЭХ ОРОН юм даа бас зарим хумуусийн хувьд. Тэгээд торцон ч бдаг юм шиг. Олон жил оорийн бух амьдралаа орхин эх орон эрх чолоо хуний эрхийн толоо тэмцэнэ гэдг бол агуу эр зориг, тэвчээр. Эмэгтэй хуний хувьд золиос ихтэй. Би та тэгж золиослож чадахуу.

Би бичлэгээ киногоо дуусгалгуй тогосгох гэж бна гэхдээ бид энэхуу туух яаж тогоссонг мэднэ. Тэр ялсан шуу дээ. Одоо Бирм буюу Мяамар улсыг энэ эмэгтэй удирдаж бгаа, цэргийн дэглэм нуран унасан.

Генерал Ан " Улс торыг чи сонирхохгуй бсан ч Улс тор чамайг сонирхоно" гэж хэлж бжээ.

Tuesday, April 16, 2013

Уйтгарыг мэдрэх

Уйтгарлах дургуй ээ. Ордны зурхай дээр ч нааг ургэлжийн оодрог узэлтэн гэжээдэг. Харин гэнэ гэнэхэн би уйтгарыг мэдэрчихдэг. Сонин шуу тэр мэдрэмжээсээ гармааргуй, ургэлжлуулээд л баймаар. Яааг одоо цонхны дэргэд суугаад хааяа хаа нэгхэн дулаан хувцсандаа шигдэн явж бгаа хумуусийг ажаад л. Бурхэг, зэвруун ийм л одор цонхны цаанаас уйтгарыг аль бага байхын ингэж мэдэрдэгийн.

Би цасанд, оволд, хуйтэнд ясны дургуй. Тийм болоод ч Оросын дээр уеийн оволтэй, цасан шуургатай, ганцаарханаа эсвэл 2,3-хан хуний дунд уйл явдал нь орон сууцны байранд ч юмуу болдог кинонуудыг узэхээр л бачуураад эхэлдгийн. Ногоо хаалга андуурдаг шинэ жилийн кино. Вагон вокзал ( ингэж бичдэг билуу) дээр нэг нохор хоцорчоол рестораны зоогчтэй нь учраад бдаг кино за ер нь бичвэл их бгаа байхоо болий, эд нарыг узэхээр л уйтгарлаад бдын. Хамаг салах дургуй уйтгарын мэдрэмж маань овлийн шоно оор орцны уудэндэх ганц гэрэл елтойгоол, тэр гэрэлд цасан ширхэг бужигнан унаж бгааг цонхоороо хараал цай уугаад суух гое бдгийн.

Одоо хадуурнаа би ам бул 5уулаа айлд оссон. Манай гэрийнхан бугд орой гэртээ цугладаг. Баяр еслолоор хамтдаа ургэлж бна. Гадагшаа амралт, зугаалга, зуслан гарсан ч ямагт хамтаараа. Тэгэхлээр би ганцаараа гэртээ улдэж ер нь узээгуй хэн нэгэн нь заавал бдаг бсан болохлээр ганцаарханаа бж узэх юмсан гэж морооддог блаа. Гэтэл одоо 2лахнаа. Манай нохор гадагшаа дотогшоо явчуул гав ганцаараа улдэнэ. Хамт хэн нэгэнийг байлгах нээх дуртай биш бас аав ээж дээрээ нээх очихгуй, очсон ч хонолгуйгээр ямар нэгэн шалтгаан хэлээд л гэртээ ирчихнэ. Гэртээ л бвал сайхан эсвэл ханиа бхгуй бвал ганцаараа л бвал сайхан гэдэг унэхээр аймаар зожиг болчихож.
Одоо ч ганцаараа. Хумуусийг уйтгарлатал бичлээ дээ харин ч нэг. Би гэхдээ турбаадуулж бсан ч цоглог хэвээрээ бноо.

Monday, April 15, 2013

Хамж шимнээ

Piglet-н бичнээс санаа аваад оорийнхийгоо бичнээ.

За тэр хомхой гэдэг зуйл бас л 1-р ангид бхаас л гарч эхэлсэн. Ямар сайндаа усэглэлийн баярын зураг авахуулах одор гарцан, би гэж аман дээрээ "ТЭМЭЭТЭЙ" сайхан зураг бдын. Бас болоогуй уншилгын аварга энэ тэр гэцээн хахахаха. Янз бурийн л арга хэрэглэдэг бсан. Метилен гэдэг ногоон юм турхэнэ, халуун модоор хайрна. Харин миний арга бол дотроосоо ацеклер билуу тэр эмийг уугаад, шприцны зуугээр хагалаж шуусийг нь гаргаж бгад (шуусийг нь ийш тийш нь халдаалгуй салфеткаар дараад арчина) халуун модоор хайрчихдаг юм. Тэгээд л нам хатаал арилчихдаг. Харин тэр эмний тос бол таардаггуй Улам том олон болгоод бдын. Ер нь бол эсэргууцэл муудахлээр гэж бгаач амаа арчихгуй гарах, аяга тавганаас сэжиглэхээр илуу их гараад бдын. Андахгуй гарна шуу дээ. Харин суулийн уед эм уучаад бгаа болохоор гарах хугацаа нь холдчихож. Энэ муугаас болж нээрээ есдугээр ангид бхдаа зуслан яваад тэнд аягуй таалагдсан бандитайгаа болзож бгад гологдсон шд. Аман дээр нь балиар юм гарцан сэжигийн гэж найздаа ярьсан гэсэн хахахаха.

Хувцас бол шилжилтийн насанд бол том асуудал шуу. Багадаа ч ганган бсоон. Гялгар яагаан иртууз, адидасын биеийн тамирын хувцастай, саравч зуугээл кккккк. Харин 7 дугаар ангиас эхлээл еоооеооо.  Манай доод айлын охин мангар ганган. Ээж нь Бээжин бараа авчирдаг тэрийгээ Выставкад лангуутай зардаг. Тэр пууз нь лаг гое Монголд лав бхгуй. Кээпкэн малгайтай тэр нь надад лайтай зохиноо. Ганц удаа бужиглэх гээд авч омссон биш сургуулийнхаа од болохоо шахаад хахахаха.